Bölüm XVIII

Fasıl 92

Genel

FASIL 92

MÜZİK ALETLERİ; BUNLARIN AKSAM, PARÇA VE AKSESUARI

Fasıl Notları.

1.- Aşağıda yazılı olanlar bu Fasıla dahil değildir:

(a) XV. Bölümün 2 no.lu Notunda tanımlandığı üzere adi metallerden (Bölüm XV) genel kullanıma mahsus aksam ve parçalar veya plastikten benzeri eşya (Fasıl 39);

(b) Mikrofonlar, yükselteçler, hoparlörler, kulaklıklar, şalterler, stroboskoplar ve bu Fasıla giren eşya ile kullanılan, fakat bunlara takılmamış veya aynı kabin içine yerleştirilmemiş aksesuar türünden diğer alet, cihaz ve techizat (Fasıl 85 veya 90);

(c) Oyuncak özelliği taşıyan alet ve cihazlar (95.03 pozisyonu);

(d) Müzik aletlerini temizlemeye mahsus fırçalar (96.03 pozisyonu);

(e) Kolleksiyoncu eşyası veya antika eşya (97.05 veya 97.06 pozisyonu);

2.- 92.02 veya 92.06 pozisyonlarındaki müzik aletlerinin çalınmasında kullanılan, bu aletlerle birlikte getirilen ve bu aletlerle kullanılmaya yetecek normal miktarda olup bunlarla birlikte kullanılacağı açık olan yay, baget ve benzeri eşya, ilgili olduğu alet ile aynı pozisyonda sınıflandırılır.

92.09 pozisyonundaki kart, disk ve rulolar bir müzik aletiyle beraber getirilmiş olsalar dahi bu müzik aletinin bir parçası olarak değil ayrı eşya olarak işlem görürler.

GENEL AÇIKLAMALAR

Bu Fasıl aşağıda yazılı olanları içine alır:

(A) Müzik aletleri (92.01 ila 92.08 pozisyonu).

(B) Bu aletlerin aksam, parça ve aksesuarları (92.09 pozisyonu).

Bazı müzik aletlerinde (piyano, gitar, vb.) elektrikli bir pikapla bir amplifikatör tertibatı bulunabilmektedir. Bunlar, mutad tipte müzik aletlerinden olmak yani bu tertibat olmadan da kullanılabilmek şartıyla bu Fasılda kendi pozisyonlarında yer alır. Ait oldukları müzik alet ve cihazlarıyla bir bütün teşkil eden veya aynı gövde içine monte edilmiş bulunanlar haricinde kalan bu kabil elektrikli tertibat, ait oldukları müzik aletleriyle birlikte gelmiş olsun olmasın kendi rejimine tabi olup bu pozisyon haricinde kalır (85.18 pozisyonu).

Elektrikli veya elektronik tertibatı olmaksızın kullanılmayan neviden olan elektrikli veya elektronik müzik aletleri (92.01 pozisyonuna giren otomatik piyanolar hariç), 92.07 pozisyonunda yer almaktadır (ilgili açıklama notuna bakınız). Böylece, elektrostatik, elektronik veya benzeri gitarlar, piyanolar, orglar, akordiyonlar, kariyyonlar (çan takımı) da, 92.07 pozisyonunda yer alan müzik aletlerindendir.

Bu pozisyonda yer alan alet ve cihazlar her maddeden (kıymetli madenler ve kıymetli metallerle kaplamalı metaller dahil) mamul olabileceği gibi kıymetli taşlarla veya yarı kıymetli taşlarla birleşmiş olabilir (tabii, sentetik ve terkip yoluyla elde edilenler)

Bu Fasılın 2 no.lu Not hükmüne göre 92.02 pozisyonunda yer alan telli müzik aletlerine mahsus yaylar ve mızraplar ile 92.06 pozisyonunda yer alan ve vurularak çalınan müzik aletlerine mahsus değnek ve  tokmaklar (yumuşak başlı olanlar dahil), ait oldukları alet

Bölüm XVIII

Fasıl 92

Genel/92.02

ve cihazlarla birlikte geldikleri takdirde bunlarda kullanılan neviden oldukları açıkça anlaşılmak ve bunların sayılarına tekabül eden miktarda bulunmak şartıyla, 92.09 pozisyonunda değil ait oldukları alet ve cihazlarla birlikte sınıflandırılır. Buna rağmen 92.09 pozisyonundaki kartlar, diskler, rulolar ise ayrı bir eşya olarak  kabul edilir ve bulundukları çalgılarla birlikte değil tek başlarına sınıflandırılırlar.

Bu Fasıla ait pozisyonların açıklamasında belirtilen istisnalardan başka aşağıda yazılı olanlar da bu Fasıl haricindedir:

a)       Elektronik müzik modülleri (85.43 pozisyonu).

b)       İmal olundukları maddelerin vasıfları, gördükleri kaba işçilik, müzikal kusurlar veya diğer vasıflar bakımından oyuncak mahiyetinde oldukları açıkça görülen müzik aletleri (örn; ağız armonikaları, kemanlar, akordeonlar, trampetler, davullar, çalgılı kutular, vs.) (Fasıl 95).

c)       97.05 pozisyonuna giren türden olan koleksiyon eşyasından müzik aletleri (örn; tarihi ve etnografik mahiyette olanlar gibi) ile eskiliği 100 yılı aşan antika eşyadan müzik alet ve cihazları (97.06 pozisyonu).

92.01-  PİYANOLAR (OTOMATİK OLSUN OLMASIN); KLAVSENLER VE KLAVYELİ DİĞER TELLİ ALETLER (+).

9201.10 - Düz piyanolar

9201.20 - Kuyruklu piyanolar

9201.90 - Diğerleri

Aşağıda yazılı olanlar bu pozisyon kapsamındadır:

(1) Elektrikli pikap veya amplifikatörleri olsun olmasın, tokmaklarla vurularak çalınan telleri olan klavyeli piyanolar:

(a)   Düz piyanolar; telleri sesi aksettirmeye mahsus tahtanın üzerine dikey olarak tesbit edilmiş piyanolardır.

(b)   Kuyruklu piyanolar; bir çeşit kuyruk oluşturan mobilyanın içine yatay olarak tesbit edilmiş telleri olan piyanolardır (konser piyanoları, vb.).

Bu grupta klavyeli ya da klavyesiz olan delikli kağıt ve mukavva yoluyla çalınan otomatik piyanolar, mekanik, pnömatik veya elektrik tertibatı ile işletilmektedir.

Bununla birlikte, piyanolara tesbit edilen ve piyanonun çalışması anında buna diğer müzik aletlerinin melodileriyle eşlik etmeyi sağlayan elektronik piyanolar ve elektronik müzik aletleri 92.07 pozisyonundadır (bu Fasılın Açıklama Notuna bakınız).

(2)  Klavsenler ve klavyeli diğer telli müzik aletleri, örneğin klavsenler, spinetler.

o

o o

Altpozisyon Açıklama Notu

9201.10 ve 9201.20 Altpozisyonları

Bu altpozisyonlar otomatik piyanoları da kapsar.

92.02-  TELLİ DİĞER MÜZİK ALETLERİ (GİTAR, KEMAN VE HARB GİBİ)

9202.10 - Yayla çalınanlar

9202.90 – Diğerleri

Bölüm XVIII

92.02/03

Bu pozisyon aşağıda yazılı olanları kapsar:

(A)  Yayla çalınan enstrümanlar. Bunların en belirgin örnekleri kemanlar, violalar ve altolar (normal kemanlardan biraz daha büyük olan kemanlar), viyolenseller, basviyolalar ve konturbaslar vb.

(B)  Diğer telli müzik aletleri.

Bu grup şunları kapsar:

(1) Parmakla veya mızrapla çalınan telli çalgılar; tellerin parmakla veya tahta, fildişi, kaplumbağa kabuğu, plastik, vb. materyalden yapılmış küçük bir mızrap (pena) ile yerinden oynatılması, titreştirilmesi suretiyle ses çıkaran çalgılar.

(a) Mandolinler (arka kısmı çok bombeli olan napoliten mandolinler, düz mandolinler, mandolalar, vb.).

(b) Gitarlar.

(c) Lavtalar (Bir çeşit mandolin)

(d) Bançolar (uzun saplı, gövde kısmı yuvarlak ve ağzı trampet derisiyle kaplıdır).

(e) Ukuleler (kalın saplı ufak gitarlar).

(f) Zitarlar (bunların trapezoit şeklinde düz bir ses kutusu olup, üzerindeki panelde metal teller gerilmiş bulunmaktadır.

(g) Balalaykalar.

(h) Harpler;, bunlar üçgen bir çerçeve içine geçirilmiş çeşitli uzunluklarda telleri olan; parmakla çalınan enstrümanlardır.

(2) Diğer müzik aletleri, örn;

(a)  Eolyen harpler. Hava cereyanı ile çalan bu tür harpler bir ses kutusu üzerine monte edilmis çeşitli tellerden oluşmuş olup, bir hava basıncına maruz bırakıldığında mükemmel şekilde akordlu nota sesleri çıkartmaktadır. Bu tür harpler genellikle bahçelerde, vb. yerlerde kullanılmaktadır.

(b)  Czimbalolar. Bunlar bir çerçeveye gerilmiş çelik tellerden oluşmuş müzik aletleri olup, yumuşak başlı tokmakla vurularak çalınır. Çigan orkestralarında kullanılmaktadır.

Bazı müzik aletlerinde özellikle gitarlarda bu pozisyon altında bulunmalarına rağmen elektronik olarak sesleri amplifiye edilmiş olabilir. Buna rağmen (ses kutusu) sesi aksettirme sistemleri olmayan elektronik gitar (elektro gitar) gibi aletler 92.07 pozisyonunda yer alırlar (bu Fasılın Genel Açıklama Notuna bakınız).

92.03-  BORULU VE KLAVYELİ ORGLAR; ARMONYUMLAR VE KLAVYELİ VE METAL DİLLİ BENZER ALETLER.

Aşağıda yazılı olanlar bu pozisyona dahildir:

(A) Klavyeli-borulu orglar (kilise orgu tipi). Bunlar klavyelerin hareketinin borulara elektrik, elektro-pnömetik veya mekanik olarak iletildiği çalgılardır. Başlıca şu parçalardan oluşurlar:

(1)   Ses üreten kısım.Bu kısım, muhtelif boyda sıralanmış borulardan veya aynı notayı veren seri haldeki tertiplenmiş borulardan  ibarettir. Bu borular iki türlü olur:

(i) Ağızlı borular. Bunların ağızlarında dar bir yarık bulunmakta ve borunun içinden geçen hava cereyanı bu yarıktan çıkarken ses meydana getirmektedir.

(ii)Dilli borular. Bunlar da titreşimli bir dil bulunmakta ve hava cereyanı borudan geçerken bu dili titretmek suretiyle sesi meydana getirmektedir.

Borular metalden (genellikle kalay ve kurşun alaşımından veya çinkodan), ağaçtan veya hava ile sıkıştırılmış kartondan mamuldür.

(2)   Vantilasyon (havalandırma) sistemi. Üfleme aygıtı hava akımı düzenleyicileri (regülatör), havayı gövdeye taşıyan sistemler ve havanın içinde sıkıştırıldığı ahşap gövdelerden oluşur.

Bölüm XVIII

92.03/05

(3)   Çalma mekanizmaları.(örn; el klavyesi, ayak pedalları ve değişik durdurucular ve bunlarla sesleri kaydedici, sesleri birleştirici  diğer  mekanizmalar) ve çeşitli aksesuarlar (örn; harp, titreştiriciler, ziller, vb.).

Bu pozisyon, aynı zamanda org ile birlikte sunulan ahşap, genellikle dekoratif desenlerle süslü, orgun içinde bulunduğu konsolü kapsar. Ayrı olarak gelmiş ise bu pozisyon haricindedir (92.09 pozisyonu).

Bu pozisyon, orkestranın değişik çalgılarını taklit eden org gibi bir çalgı olan orkestriyonları, sokak aralarında çalınan ve bunlar gibi klavyesiz, elle veya otomatik olarak çalınan aletleri kapsamaz (92.08 pozisyonu). Elektronik orglar ise 92.07 pozisyonunda sınıflandırılır.

(B) Armonyumlar vb. klavyeli, takılıp çıkarılan metal dilli fakat borusuz müzik aletleri. Bunlar prensip olarak insan sesine eşlik etmek üzere yapılmışlardır. Sesleri bir körükle veya elektrik düzeniyle temin olunan hava basıncının etkisiyle çalışan metal diller vasıtasıyla meydana gelmektedir. Körük, pedalla ya da el kumandalı bir manivela ile çalışmaktadır.

92.04-  AKORDEONLAR VE BENZERİ ALETLER; AĞIZ ARMONİKALARI

9204.10 - Akordeonlar ve benzeri aletler

9204.20 - Ağız armonikaları

Bu pozisyon aşağıdakileri kapsar:

(A) Akordionlar ve benzeri aletler.

Akordion (hoş tonlu ve baslı) buton ve tuşlarla donatılmış iki klavyeli, metal dilli ve elle kullanılabilen körüklü taşınabilir bir alettir. Klavyelerden bir tanesinin piyano tipi tuşlarla uyarlanması gerekçesiyle alet, bu şekliyle piyano-akordion olarak bilinir. Bazı akordionlar elektrikli amplifikatörle güçlendirilmiş ses tertibatına sahiptir. Bu özelliği akordionun bu Fasılda sınıflandırılmasına engel oluşturmaz. (Bu Fasılın Genel Açıklama Notuna bakınız.)

Bu grup, körüklü armonikaları, bandonyonları, ayaktan körüklü akordionları da kapsar. Bunlar tıpkı geleneksel akordionlar gibi körüklü metal dilli ve klavyelidir. Fakat ayaktan körüklü düz yüzeyli, ayaklı sehpa üzerine monte edilmiştir. Böylece alet ayak veya motor gücüne dayalı olarak çalıştığından körükler görünmez.

Elektronik akerdionlar bu pozisyon haricindedir (92.07 pozisyonunun Açıklama Notuna ve bu Fasılın Genel Açıklama Notuna bakınız.)

(B) Ağızla Çalınan Aletler (Armonikalar).

Genellikle metal ve ahşaptan imal dikdörtgen şeklindeki bu küçük aletler titreşimli diller aracılığıyla ses üretirler. Bir kısmı küçük metal amplifikatörlü trampetle birleştirilmiş olabilir.

92.05-  NEFESLİ DİĞER MÜZİK ALETLERİ (KLARNETLER, TRAMPETLER, GAYDALAR, TULUMLAR GİBİ).

9205.10 – Ağızları Huni Gibi Genişleyen Neviden Olan Boru Esaslı Müzik Aletleri

9205.90 – Diğerleri.

Bölüm XVIII

92.05/06

Bu pozisyon her ne kadar bazı açılardan üflemeli alet olarak kabul edilseler bile, 92.03, 92.04 ve 92.08 pozisyonunda sınıflandırılmayan (fuar orgları, mekanik sokak orgları, ses sinyalli aletler vb.) müzik aletlerini kapsar.

Bu pozisyona aşağıdakiler dahildir;

(A)  Pirinç-Üflemeli Aletler

“Pirinç-üflemeli” terimi, aletin yapıldığı malzemeden ziyade orkestranın özel bir bölümünde kullanılan aletin ses kalitesine işaret eder. Bu grup genellikle bir çan şeklinde gittikçe incelen tüp biçiminde metalden mamul (pirinç, nikel-gümüş karışımı, gümüş vb.) aletleri kapsar, bunlar farklı derecelerde kangal şeklinde sarılabilir. Pirinç aletli aletlere genellikle sübaplı ve dudakla çalınan ağıza uyacak şekilde oluk açılmış bir kısım yapılmıştır. Bu aletler, kornetleri borazanları (basit borazan, orkestra borazanı vb.), bugleları, saxhornları, bariton ve bas bugleları, bambordonları(bas-tuba), bas suzafonları, trambonları(sübaplı veya sürgülü tip), orkestra kornalarını (örneğin French Kornaları) ve orkestrada kullanılmak üzere sübapsız kornaları örn; av kornaları).

(B)  Diğer Nefesli Müzik Aletleri

Bu grup aşağıdakileri kapsar:

(1)   Ahşap Üflemeli Alet Olarak Adlandırılanlar. Bu aletler genellikle tuşlar ve halkalarla donatılmış delikleri olan (ahşap veya dilli, metal, plastik, ebonit cam olmak üzere) basitçe bir tüpten oluşur. Bunlar genellikle dilleri aracılığıyla çalınır. Bu grup aletle, flütler, obualar, cors anglaisler, bosonlar, saksafonlar ve sarusofonları kapsar.

Bu aletler aynı okarinaları(Flüt gibi sesi olan, veya metalden mamul küçük yumurta şeklinde aletler) ve sürgülü düdükleri (metalden veya ebonitten mamul)kapsar.

(2)   Diğer Nefesli Aletler(Örneğin, deriden veya göğüs kısmından veya idrar torbasından yapılan üç ila beş borudan oluşan üflemeli çalgılardan gaydaları, Breton borularını veya musetleri kapsar-Bu borulardan bir tanesi değişik makamlarda müzik üretirken diğerleri sabit makamda ses verirler).

92.06–  VURULARAK ÇALINAN MÜZİK ALETLERİ (DAVULLAR, KSİLOFONLAR, ZİLLER, KASTANYETLER, MARAKKALAR GİBİ).

Vurularak çalınan bu müzik aletleri çubuk veya benzer bir araçla veya çıplak elle çalınır. Aynı zamanda bu aletler tümüyle davullar olarak da bilinir.

Bu pozisyon kapsamına giren başlıca aletler şunlardır:

(A)  Gerdirilmiş derili olanlar, örneğin:

(1)   Darbukalar ve tefler.

(2)   Davullar(kenarları dar davullar, bas davullar veya büyük davullar gibi); Bunlar her bir yüzü parşömenle kaplanmış metal veya ahşaptan oluşur (çift-başlı davullar). Bu aletler sade veya deri kaplanmış bir veya iki çubukla çalınırlar.

(3)   Davul takımı ve kazanı andıran davullar; bunlar, içi boş bakır yarımküre üzerine gerdirilmiş parşömenden oluşur. (Boyutları büyük ölçüde değişiklik gösterir ve genelde yerde durur.) Sabit bir tonda bırakılırlar ve çubuklarla çalınır.

(4)   Zillerle donatılmış tefler; bunlar yüzeylerine deri geçirilmiş kasnaklardan oluşurlar ve farklı şekillerde enstrumanın sallanması veya avuç içiyle, parmak uçlarıyla vb. vurulmak suretiyle çalınmaya elverişli bakır tokmaklarla ve zillerle donatılmıştır.

(5)   Tamtamlar

Bölüm XVIII

92.06

(B)  Vurularak Çalınan Diğer Müzik Aletleri

(1)   Ziller. Bunlar genellikle, birini diğerine vurmak veya sürtmek suretiyle çalınan daire şeklinde levhalardan oluşur, bazen tek başına bir zil, başı yumuşak bir çubukla çalınabilmektedir.

(2)   Gonklar (örn; Çin gongları). Bunlar genellikle deri veya keçe ile sarılmış ağır uçlu bir çubukla çalınan metal levhalardır.

(3)   Üçgenler. Bunlar eşkenar üçgen şeklinde bükülmüş çelik çubuklardır, demir bir çubukla çalınır.

(4)   Jingles johniesler (Çin müzikholleri, Türk hilalleri). Üzerine monte edildikleri çubukları sallamak suretiyle ses veren bu alet zillerle donatılmıştır.

(5)   Kastanyetler. Bunlar küçük ahşap kemik veya içbükey fildişi veya kabuk şeklindeki aletlerdir. Parmaklara veya ele yerleştirilir ve birbirlerine vurulmak suretiyle çalınır.

(6)   Ksilofonlar. Uzunlamasına dizilmiş küçük ahşap lata dilimlerinden oluşur. İki ayak üzerine kurulmuş olup çubuklarla çalınır.

(7)   Metallafonlar. Ksilofona benzerler ancak, ahşap lataların yerine (çelik yada duralimun olmak üzere) enlemesine dar metal levhalar kullanılmıştır;(her ikisinin de altına çoğunlukla sesi yankılandıracak metal tokmaklar veya tüpler yerleştirilmiştir. Bu başlık aynı zamanda cam levhalı aletleri de kapsamına alır.

(8)   Selestelar ve benzerleri, geleneksel ahenkli çanların yerine geçmek üzere vurularak çalınan müzik aletleri grubunda kullanılır. Bununla dış görünüşleri itibariyle pedallı ve susturucu özelliği olan küçük bir piyanoyu andırırlar. Ses, tuşlar vasıtasıyla faaliyete geçirilen mekanik çekiçle özel kalın levhanın birbirine vurmasıyla elde edilir.

(9)   Ziller, zil takımı, ahenkli çanlar ve boruyu andıran ziller (bir çerçeveye asılı çıplak elle veya bir çekiçle çalınan tüpler dizisi).

(10)Marakalar ve benzerleri sallanarak çalınan içi boş tüplerden oluşan ziller.

(11)Klaveler. Bir çift sert ahşap çubuktan oluşur.

(12)Fleksatonlar. Bir sapın üzerine yerleştirilmiş metal bir levha ve levhanın her bir yüzüne konmuş iki ahşap bilyeden yapılmıştır. Bir taraftan başparmakla levha bükülmek suretiyle sesin tonu kontrol edilirken enstrümanın sallanmasıyla bilye aleti titretmek amacıyla levhaya çarpar.

Tek bir kişinin aynı anda birkaç tanesini çalabilmesi için yukarıda bahsedilen aletlerden bir kısmı genellikle birleştirilmiştir. Örneğin dans bandolarında büyük davulu çalmakta kullanılan başları yumuşatılmış çubuklar pedalla çalınanlardır. Ayrıca davul zillerle (simbal), gonklarla, ahşap bloklarla, (ya zillerle donatılmış ya da klisofonu oluşturan ahşap yankılayıcı kutu tiplerinde) vb. donatılmıştır.

Müzik yayını için kamu binalarında kullanılan Karillonlar da burada sınıflandırılırlar.

Buna rağmen, elektronik vurularak çalınan müzik aletleri 92.07 pozisyonunda sınıflandırılır.

Aşağıdakiler bu pozisyon haricindedir:

(a) Müzik aletlerinden sayılmayan kapı çıngırakları, evlerde ve sofrada kullanılan gonglar, ziller, kampanalar ve çanlar (83.06 veya 85.31 pozisyonu).

(b) Saatler için zil, çıngırak, çan ve diğer çalar tertibat (91.14 pozisyonu).

Bölüm XVIII

92.07

92.07-  SESİN ELEKTRİKLE ÜRETİLDİĞİ VEYA YÜKSELTİDİĞİ MÜZİK ALETLERİ (ORGLAR, GİTARLAR, AKORDEONLAR GİBİ)

9207.10 - Klavyeli aletler (akordeonlar hariç)

9207.90 - Diğerleri

Bu pozisyon, sesleri elektrik-elektronik olarak oluşturan veya amplifiye edilen müzik aletlerini kapsar. Bunların elektrik veya elektronik unsurları olmaksızın çalıştırılmaları mümkün değildir (sahip oldukları titreşim mekanizması ile hafif bir ses çıkarabilirler). Bu yönleriyle diğer enstrümanlardan (örn;piyanolar, akordionlar, gitarlar) farklıdırlar. Elektrikli pikap ve amplifikatörler tertibatı ile donatılmış olabilen bu müzik aletleri buna rağmen benzer mutad tipteki enstrümanlar gibi aynı şekilde donatıldığı aletler olmaksızın çalabilmeye elverişli bağımsız aletlerdir. Elektrikle çalışan otomatik piyanolar bu pozisyon haricinde kalır (92.01 pozisyonu).

Bu pozisyonda yer alan müzik aletleri genellikle aşağıda yazılı esaslara dayanmaktadır:

(A) Elektro-manyetik jeneratörler. Bu esasa dayanan sistemlerden birinde ses jeneratörü, senkronlu bir motora eğilip bükülüp neviden bir bağlantı mili ihtiva etmekte ve bu suretle jeneratörün hareketli kuvveti değişmez bir hızda tutulmaktadır. Milin üzerinde boydan boya çift olarak tertiplenmiş çeşitli büyüklükte dişli çarklar bulunmakta ve her çark ses çarkı denilen dişli bir çarkı hareket ettirmektedir. Alet devre cereyanı ile ve senkronlu motorlarla irtibatlandırıldığında, ses çarkları milin üzerindeki dişli çarkların çaplarına göre birbirinden farklı bir hızla dönmektedir. Her,ses çarkının yakınında ve ona paralel durumda daimi bir mıknatıs bulunmakta ve mıknatısın bir ucu sarılı bir bobini ihtiva etmektedir. Ses çarkları dönerken çevresinde bulunan muntazam Fasılalı dişleri karşılarına yerleştirilmiş mıknatısın kutuplarının altından geçmekte ve bu suretle mıknatıs sahasında bir değişiklik meydana getirmekte ve bu da sonuçta mıknatısın ucundaki bobinde hafif cereyan değişiklikleri meydana getirmektedir. Önceden ayarlanmış frekanslardaki bu cereyanlar elektrikli şekilde amplifiye edilerek hoparlörlere sevk edilmektedir.

Bilhassa org tipi müzik aleti bu esasa dayanmaktadır.

Diğer bir sistemde, armonyumlardaki gibi serbest bir dil daimi bir mıknatısın kutuplarından biri karşısında hareket etmekte ve bu hareket mıknatıs sahasında değişiklik meydana getirmekte ve sonuçta mıknatısa sarılı bobinde bir cereyan meydana gelmektedir. Meydana gelen bu cereyan elektrikli şekilde amplifiye edilerek hoparlörlere sevk olunmaktadır.

(B) Elektrostatik jeneratörler. Bu nevi jeneratörlerin çeşitli tipleri vardır:

(1)   Gergin telli jeneratörler. Bu nevi jeneratörlerde titreşim üzerinden elektrik cereyanı geçen gergin durumdaki bir tele tokmakla vurulmak suretiyle meydana gelmekte ve bu titreşim tel ile bunun civarına tespit edilmiş bulunan metal unsurların (yuvarlak  başlı çivileri) kapasitansı arasında değişiklikler meydana getirmektedir. Elektrik kapasitansındaki bu değişiklikler tokmağın tel üzerinde meydana getirdiği titreşim tamamıyla tekabül etmekte ve böylece bu değişikliklerin amplifiye edilmesi neticesinde aynı kuvvetteki titreşimin tekrar meydana gelmesi mümkün olmaktadır.

(2)   Titreme dilli jeneratörler. Bu nevi jeneratörlerde elektrik cereyanı gergin tel yerine dillerden geçmektedir.

(3)   Değişken kondansatörlü jeneratörler. Bunların kondansatörleri bir motor vasıtasıyla değişmeyen bir hızla dönmektedir.

Bölüm XVIII

92.07/O8

(C) Osilatörlü elektronik tüp (lamba) esaslı ses jeneratörleri (gaz deşarjı esasına dayanan osilatör tüpler dahil) .

(D) Fotoelektrik ses jeneratörleri. Bu nevi jeneratörlerde delikli bir diskten geçen bir ışık demeti bir selül üzerine aksettirilmektedir. Bu suretle selüldeki elektrik cereyanın da disk-ekranın deliklerinden geçen ışık demetinin adedine tekabül eden değişiklikler meydana gelmekte ve bu değişikliklerin amplifiye edilmesi neticesinde istenilen ses oluşmaktadır.

Bu pozisyonda yer alan bazı müzik aletleri genellikle elektromanyetik, elektrostatik, elektronik radyoelektrik ve fotoelektrik piyanolar, orglar, akordeonlar, kariyyonlar, vs. adlarıyla anılmakta, ancak bunlar kaydedilmiş ticari isimleriyle bilinmektedir. Bunlar, bir çok müzik aletlerinin seslerini sadece "registre" denilen parçanın değiştirilmesi suretiyle hasıl edecek vaziyettedir. Bu nevi müzik aletlerinden, birbirini takip eden tek notalı ses verenlere monodik aletler, aynı anda birden ziyade notalı ses verenlere ise polifonik aletler (orglarda olduğu gibi) denilir.

Bu pozisyona dahil müzik aletlerinden bazıları hem müstakil olarak çalışabilecek ve hem de bir piyanoya adapte edilebilecek durumdadır. Bu takdirde bu nevi müzik aleti sağ elle ve refakat olarak kullanılacak piyano ise sol elle çalınır. Bu gibi müzik aletleri piyano ile birlikte gelsin veya gelmesin bu pozisyonda yer alır.

Bu pozisyondaki müzik aletlerinin normal fonksiyonları için genellikle zorunlu olmakla beraber, ait oldukları müzik aletleriyle bir bütün teşkil etmeyen neviden olan elektrikli veya elektronik cihazlar (özellikle amplifikatörler ve hoparlörler) bu pozisyon haricinde kalmakta ve dolayısıyla kendi rejimlerine tabi olmaktadır (Fasıl 85). Bununla beraber ait oldukları müzik aletlerinin bünyelerine girmiş bulunan veya müzik aleti ile birlikte aynı zarfın içine monte edilen neviden olan elektrikli veya elektronik cihazlar (nakil kolaylığı bakımından ayrı ayrı ambalajlanmış halde olsun olmasın) birlikte geldikleri müzik aletlerinin rejimine tabi tutulur.

Saat başlarında, yarım veya çeyrek saatlerde otomatik olarak çalan neviden olan bazı elektronik çan tesisatında kullanılan mutad duvar ve bina saatleri (saat kadranlı) bu pozisyona dahil değildir (Fasıl 91).

92.08-  MÜZİK KUTULARI, ORKESTRİYONLAR, LATERNALAR, MAKİNALI ÖTEN TUŞLAR, MÜZİKLİ TESTERELER VE BU FASILIN HERHANGİ BİR POZİSYONUNDA BELİRTİLMEYEN VEYA YER ALMAYAN DİĞER MÜZİK ALETLERİ; AV HAYVANLARINI VE KUŞLARINI ÇAĞIRMAYA MAHSUS HER TÜR DÜDÜK VE ALETLER; DÜDÜKLER, ÇAĞRI BORULARI VE DİĞER ÇAĞRI VEYA AĞIZLA İŞARET VERME ALETLERİ

9208.10 - Müzik kutuları

9208.90 - Diğerleri

(A) BU FASILIN DİĞER POZİSYONLARINDA YER ALMAYAN MÜZİK ALETLERİ

Bunlar şu enstrümanları kapsar.

(1) Müzik kutuları. Bunlar otomatik olarak müzik çalan neviden olan küçük makinalar olup, kutuların ve diğer çeşitli eşyanın içine yerleştirilmektedir. Bunların başlıca unsurunu üzeri çalacağı notalara göre akord edilmiş sivri uçlarla mücehhez bir tambura teşkil etmekte ve tamburanın dönmesi halinde, üzerindeki sivri uçlar bir tarağın dişleri gibi tanzim edilmiş olan metal dillere (klavye tertibatına) temas ederek onları titreştirmekte ve bu suretle istenilen notalı seslerin meydana gelmesini sağlamaktadır.

Bölüm XVIII

92.08

Gerek tambura ve gerek klavye tertibatı platin denilen bir tabla üzerine monte edilmiş bulunmakta ve tamburanın  dönmesini anahtarla kurulan saat zemberekli bir mekanizma ile temin olunmaktadır. Bunların bazı tiplerinde tambura yerini, çevresinde çalınacak müziğin notalarına tekabül eden girinti ve çıkıntılar bulunan metal saçtan bir disk almaktadır. Gerek tamburanın ve gerek diskin döndürülmesi işi zembereksiz olarak doğrudan doğruya bir kol vasıtasıyla elle de yapılabilmektedir.

Müzikli mekanizmalar ile birleştirilmiş faydalı veya hediyelik fonksiyonu olan (Örn; saatler, ağaçtan minyatür mobilyalar, içinde yapay çiçek bulunduran cam vazolar, seramik eşyalar) eşyalar bu pozisyondaki anlamında müzikli kutu sayılmazlar. Bu tür eşya müzik mekanizmasıyla birleştirilmemiş olanlarının yer aldığı pozisyonlarda sınıflandırılır.

Elektronik müzikal modül içeren kol saatleri kupalar ve tebrik kartları bu pozisyonda değerlendirilmez. Bu tür eşya bu tür modüllerle birleştirilmemiş olanlarının yer aldığı pozisyonlarda sınıflandırılır.

(2) Orkestriyonlar ve benzer aletler. Bunlardan bazıları büyük kıtada olup, iki taklit klavye tertibatı ile donanmış bulunmaktadır. Klavye tertibatından biri bir piyaino mekanizması vasıtasıyla metal telleri titreştirmekte, diğeri ise org borularına kumanda etmektedir. Bunlara ilaveten, bu kabil cihazlar mekanik bir arşe ile çalınan katgütten mamul telleri de içermektedir. Orkestriyonlar vb. çeşitli mekanik müzik aletlerini (davul ve trampetler, ziller, akordeonlar, vb.) içermesi dolayısıyla bir orkestra tesirini meydana getirmekte olup, kahvelerde, lunaparklarda, panayır eğlencelerinde, vs. kullanılmaktadır. Delikli karton veya şeritlerle çalınan bu nevi müzik aletleri elle veya motorla çalıştırılmaktadır.

(3) Laternalar. Bunlar bir sandık içine yerleştirilmiş bulunan ağaç ve metalden mamul borulardan ve elle döndürüldüğünde bu boruların valflerini hareket ettiren üzeri sivri bakır uçlarla donanmış bir tamburadan oluşmaktadır.

(4) Mekanik öten kuşlar. Bunlar genellikle bir kafes içine monte edilmiş bulunan küçük otomatlar olup kafesin alt kısmında bulunan zemberekli bir saat makinası, körükler içinde bulunan piston takımlarını hareket ettirmekte ve bu suretle hem kuş ötüşünün melodileri meydana gelmekte ve hem de kafesin içindeki yapma kuşun baş ve gövdesinin oynaması temin edilmektedir.

(5) Müzik testereleri. Bunlar özel çelikten mamul bir nevi testere olup ya yay veya üzeri keçe kaplı bir tokmak ile titreştirilmektedir.

(6) Diğer değişik enstrümanlar. Örn; "kaynana zırıltısı" ve üflenerek çalınan sirenler, vs.

Bu pozisyondaki, enstrümanlarla birlikte gelsin veya gelmesin kardlar, diskler, rulolar her zaman için 92.09 pozisyonunda sınıflandırılırlar. (Bu Fasılın 2 no.lu Not hükmüne bakınız).

(B) AV HAYVANLARINI VE KUŞLARI ÇAĞIRMAYA MAHSUS HER TÜR DÜDÜK

VE ALETLER VE DİĞER ÇALGI VEYA AĞIZLA İŞARET VERME ALETLERİ

(1) Av hayvanlarını ve kuşlarını çağırmaya mahsus her nevi düdük ve aletler. Bunlar ağızla üflenerek  veya elle çalınan neviden küçük düdük ve aletler olup, kuş seslerini diğer hayvanların seslerini taklit ederek av hayvanlarını kendilerine çekmeye yarar.

Bölüm XVIII

92.08/09

(2) Ağızla üflenerek çalınan işaret ve çağırma aletleri. Örn;

(i) Ağızla öttürülen kornalar. Boynuzdan, kemikten, metalden vs. mamul olan bu nevi kornalardır.

(ii)Ağızla üflenen  düdükler. Metalden, ağaçtan vs.den mamul olan bu nevi düdükler kumanda, manevra, vs. maksatlar için kullanılır.

Aşağıda yazılı olanlar bu pozisyon haricindedir:

(a) Kapı, sofra, bisiklet, vb. için zil ve çıngıraklar (83.06 veya 85.31 pozisyonu).

(b) Puarlı kornalar (kara nakil vasıtaları, vb.  için), vapur düdükleri, pasif korunma için portatif veya sabit halde alarm düdükleri (sirenler). Bunlar hale göre mamul olduğu maddenin rejimine tabi olmakta ya da hale göre XVI veya XVII. Bölümlerde yer almaktadır.

(c) Elektrikle çalışan cihaz ve ekipmanlar neviden olan işaret cihazları (hale göre 85.12 veya 85.31 pozisyonu).

92.09-  MÜZİK ALETLERİNİN AKSAM VE PARÇALARI (ÖRN; MÜZİK KUTULARI İÇİN MEKANİZMALAR) VE AKSESUARLARI (ÖRN; MEKANİK OLARAK ÇALINAN  KARDLAR, DİSKLER  VE RULOLAR); HER TÜR METRONOMLAR, AKORD DÜDÜKLERİ VE DİYAPOZONLAR

9209.10 - Metronomlar, akord düdükleri ve diyapozomlar

9209.20 - Müzik kutuları için mekanizmalar

9209.30 - Müzik aletlerinin telleri

 - Diğerleri:

9209.91 -- Piyanolara ait aksam, parça ve aksesuar

9209.92 -- 92.02 Pozisyonundaki müzik aletlerinin aksam, parça ve aksesuarı

9209.93 -- 92.03 Pozisyonundaki müzik aletlerinin aksam, parça ve aksesuarı

9209.94 -- 92.07 Pozisyonundaki müzik aletlerinin aksam, parça ve aksesuarı

9209.99 -- Diğerleri

Aşağıda yazılı olanlar bu pozisyona dahildir:

(A) Metronomlar, diyapozomlar ve akord düdükleri. Bunlar ister müzikte isterse başka amaçlar için kullanılsalar da bu gruba dahildirler.

Metronomlar, bir müzik parçasının çalınması gereken tam temposunu göstermeye mahsus küçük mekanik tertibat olup, genellikle piramit şeklinde bir kutu içine yerleştirilmiş bulunmaktadır (ayrıca bir zille donatılmış olabilir). Bunların esas parçasını bir rakkas teşkil etmekte ve bunun hareketi arka tarafında bulunan dereceli bir ölçekle yavaşlatılıp hızlandırılabilmektedir.

Sınai amaçlarda kullanılan ve elektrik kontaklarını içerebilen türden olan metronomlarda keza bu pozisyonda yer alır.

Diyapozomlar, genellikle U şeklinde küçük metal çubuklar olup, titreştirildiğinde tek notalı bir ses vermektedir. Büyük konser salonlarında kullanılan türden olan diyapozomlar ise, ses aksettirici bir kutu üzerine monte edilmiş metal bir dilden oluşmakta üzerine tokmakla vurulmak suretiyle kullanılmaktadır.

Bölüm XVIII

92.09

Akord düdüklerine gelince; ağızla üflenerek kullanılan bu düdükler bir veya birkaç dilli veya tek dilli, fakat birden fazla borulu olup çeşitli notada sesler (genellikle  dört veya altı) çıkarır.

Diyapozomlar, müzik alanındaki mutad kullanışlarından başka, tababette ve bilhassa kulak muayenelerinde (bu takdirde bunlar çok geniş bir melodi gamı verecek şekilde ayarlanmış olup birkaç tanesi bir kutu içine yerleştirilmiş halde bulunur), stroboskopik gözlemlerde, vs.de de Kullanılmakta ve bazıları melodinin süresini temine mahsus elektrikli bir tertibatla donanmış olabilmektedir.

(B) Müzik kutuları için mekanizmalar.

92.08 pozisyonunun Açıklama Notuna bakınız.

(C) Müzik aletlerinin telleri.

Bu grup viyolonsel, harp, piyano, mandolin, keman için armonik telleri kapsar. Bu müzik aletlerine ait teller genellikle şu metallerden yapılır:

(1) Katgütten (genellikle koyun bağırsağından). Bu neviden müzik telleri, gereken kalınlığa göre çeşitli sayıda bağırsak telinden meydana gelir. Bağırsak telleri, ya bağırsakların uzunlamasına olarak şerit halinde kesilmesi suretiyle ya da bütün halde bağırsaktan elde edilmektedir.

(2) İpekten. İpekten mamul müzik telleri mutad olarak 140 adet ipek telden yapılmakta olup, dış görünüşleri itibariyle katgütten olanlara benzemektedir. Bunlar arap zamkından ince bir tabaka ile kaplanmakta ve beyaz bir cila ile parlatılmaktadır.

(3) Sentetik maddelerden (genellikle naylonlar) mamul monofilamentlerden.

(4) Metal tellerden (paslanmaz çelikten, alüminyumdan, gümüşten, bakırdan, vs.). Metal tellerden mamul müzik telleri, ya yalın kat ya da metal bir göbeğin üzerine sarılı metal ince tellerden olur.

(5) Üzeri metal tel ile sarılı bağırsaktan, ipekten veya naylondan. Bu nevi müzik telleri, üzeri metal tel (alüminyumdan veya diğer adi metallerden gümüş yaldızlı adi metallerden, gümüşten, vs.) ile sarılarak  kaplanmış bulunan bağırsaktan, ipekten veya naylondan mamul müzik telleridir.

Müzik aletlerine mahsus teller, imallerinde tabi tutuldukları finisaj işlemine ve aynı zamanda ambalaj tarzlarına göre tanınabilmektedir. Çelikten müzik telleri parlatılmış metaller olup, çapları dikkatli bir sekilde kalibrelenmiştir. Bağırsaktan olanlar tamamıyla yeknesak ve çapları sabittir. Bağırsaktan mamul müzik tellerinin bazıları beyaz renkte ve yarı şeffaftır. Diğerleri ve örneğin harplere mahsus olanlar bazen kırmızı, mavi, vs. renge boyanmış haldedir. Müzik aletlerine mahsus tellerin ambalaj tarzlarına gelince, bunlar küçük keseler, poşetler vb. küçük ambalajlara konulmuş olup, üzerlerinde genellikle kullanma tarzları hakkında yazılar bulunmaktadır. Bunlardan başka, bazı müzik aleti telleri ve bilhassa metal olanlar, ait oldukları müzik aletlerine takılabilmeleri için ilmekleri veya küçük metal bilyaları içermektedir.

Bu pozisyon müzik aletlerine ait oldukları açıkça anlaşılmayan sentetik tekstil maddelerinden monofilament bağırsak ve metal telleri (çeşitli uzunluklarda kesilmiş olsun olmasın) kapsamaz (bunlar kendi uygun pozisyonlarında sınıflandırılır).

Bölüm XVIII

92.09

(D) Diğer aksam, parça ve aksesuarlar.

Bu grup müzik aletlerinin parçalarını ve aksesuarlarını kapsar (B) ve (C) de anlatılanların dışında).Fakat ne hoparlör ve akustik frekans amlifikatörlerini (85.18 pozisyonu) ne de (genel konuşmalarda) müzik aletlerinin aksam, parça ve aksesuarlarıyla (motor, foto-elektriksel, vb.) donatılmamış elektrik cihazları kapsamaz.

Bu grup şunları kapsar:

(1) Piyano, org, armoryumlar vb. müzik aletlerinin aksamı.

Bu tip müzik aletlerinin aksamı olarak, örn; monte edilmiş klavyeler (yani bir şasi üzerine monte edilmiş tam takım tuşlar); piyano mekanizmaları (çekiçleri ile birlikte ses amortisörlerini içeren anahtar takımları); piyano ve armonyumların sandıkları, ses tablaları; ağaçtan veya dökme demirden çerçeveler; pedallar ve pedal mekanizmaları; telleri tespite mahsus çiviler; armonyumlar için metal diller (veya lamlar); klavyeler için müstakil halde tuşlar; çekiçler, amortisörler, çekiç kolları veya çekiçler için çatallar, vs.; org boruları, hava sandıkları, körükleri ve 92.03 pozisyonunda belirtilen diğer unsurları (mobilyaları dahil).

Akordiyonlar için tuşlar, rejistrlar "registres" körükler ve klavyeler de bu pozisyonda yer alır.

Fildişinden, kemikten veya plastik maddelerden sadece dikdörtgen, şekilde kesilmiş ve fakat henüz parlatılmamış, kenarları yuvarlatılmamış ve müzik aletlerinin tuşlarında kullanılabilmesini teminen başka bir işleme tabi tutulmamış halde olan parçalar bu pozisyon haricindedir ve dolayısıyla kendi uygun pozisyonunda sınıflandırılır (96.01 pozisyonu veya 39. Fasıl).

(2) 92.02 Pozisyonuna giren neviden olan telli müzik aletlerinin aksam ve teferruatı.

Buradaki aksam ve teferruata örnek olarak; mandolin, gitar, banço, vb. aletlerin gövdeleri; mandolin ve gitarlara ait mekanik aksam (örn; sap kısmında tellerin tespitine ve istenilen şekilde gerilmesine mahsus anahtarlar ve dişli vidalar); keman, viyolonsel vb. aletlere mahsus aksam, örn; gövde arkaları, karınları ve sapları (taslak halinde olsun olmasın), parmak basma yerleri, köprüler, sapların kuyruk kısımları (tellerin monte edildiği kısım) ve bunların düğmeleri, gövdenin arka kısmını karın kısmına birleştiren kasnaklar, anahtarlar (tellerin istenilen şekilde gerilmesini temine yarar), tandörler, vs.; viyolonsel ve kontrbasları kullanma sırasında yere dayamaya mahsus mesnetler; yay aksamı, örn; yay çubukları, yay dipleri, germe vidaları, vs. (yaylar için demet halinde hazırlanmış at kılları dahil); medyatorlar (ses kısıcılar), mızraplar, mantonyerler (çene dayamaya mahsus parçalar), vb. belirtilebilir.

(3) 92.07 Pozisyonundaki müzik aletlerinin aksam, parça ve aksesuarı.

Bu tip aksam, parça ve aksesuar olarak, örn; sandıklar (elektronik piyanolar, orglar ve kariyyonlar için), pedallar ve pedal mekanizmaları, klavyeler, ses çarkları (bilhassa orglar için), vs. belirtilebilir.

Bu gibi müzik aletlerinin elektrikli veya elektronik aksam, parça ve aksesuarı hakkında 92.07 pozisyonunun Açıklama Notuna bakınız.

Bölüm XVIII

92.09

(4) 92.05 Pozisyonundaki nefesli müzik aletlerinin aksam, parça ve aksesuarı.

Bunlara örnek olarak; ağaçtan nefesli müzik aletleri (klarnetler, flütler, vb.) için tornalanmış ağaçtan aksam; müzik aletlerinin metal gövdeleri; sürgüler; kanatlar; bu nevi müzik aletlerine mahsus çeşitli tiplerde ağızlıklar ve ağızlık mahfazaları; diller; pistonlar ve piston kumanda düğmeleri; anahtarlar, bilezikler, zıvanalar, ses kısma tertibatı; anahtar tamponları (flüt, klarnet, vs. için), vs. belirtilebilir.

(5) Vurularak çalınan müzik aletlerinin aksam, parça ve aksesuarı.

Bunlar örn; değnekler (yumuşak başlı olanlar dahil); çeşitli tiplerde tokmaklar;; dans bantları için caz pedalları; zil (simbal) mesnetleri; davul, trampet vb. için kasnaklar, gergi mandalları, vs.; ksilofonlar vb. müzik aletleri için lamlar tablolar ve mesnet vazifesi gören çatkılar; davul, trampet vb. müzik aletleri için deriler (daire veya ona yakın bir şekilde kesilmiş olmak ve müzik aletlerinde kullanılmaya mahsus olduğu açıkça anlaşılabilmek şartıyla); (genellikle kenevir, jüt, sisalden); bazı davul gibi aletlerin yüzünün gerilmesinde kullanılmaya mahsus; trampete gerilmeye mahsus olduğu açıkça anlaşılabilen katgüt ve metalden kirişler

*

* *

Bu pozisyona ayrıca aşağıda yazılı olanlar dahildir:

(1) Müzik aletlerinin üzerine nota taşıyıcılar ile müzik aletlerine (yatay vaziyetteki trampetler ve saksofonlar) mahsus mesnetler (üç ayaklı, vs.).

(2) Bir müzik aletini çalmaya mahsus mekanik tertibat. Bunlar kardlar, diskler ve rulolarla mekanik olarak çalınacak klavyeli müzik aletlerine yardımcı aletlerdir. Manivelalı bir kol veya pedal ile ya da körükle veya mekanik olarak ya da elektrikle idare edilir. Bu tip eşyalar müzik aletlerinin (genelde piyano veya armonyumların) içine veya dışına yerleştirilmektedir.

(3) Otomatik müzik aletleri için kardlar, diskler ve rulolar. Bunlar ait oldukları müzik aletleriyle birlikte gelsin ya da gelmesin burada sınıflandırılır. (Bu Fasılın 2 no.lu Not hükmüne bakınız).

*

* *

Aşağıda yazılı olanlar bu pozisyon haricindedir:

(a) XV. Bölümün 2 no.lu Not hükmünde açıklandığı üzere adi metallerden genel kullanıma elverişli malzeme ve aksam, örn; menteşeler, kulplar, garnitürler, (örn; piyanolara mahsus şamdan mesnetleri), vb. (XV. Bölüm) ile plastik maddelerden benzeri eşya (39. Fasıl).

(b) Akord aletleri (82.05 pozisyonu).

(c) Müzik kutuları veya mekanik kuş sesleri için zemberekle çalışan motorlar (diğer aksam ve parçalarla donatılmamış)(84.12 pozisyonu).

(d) Müzik aletlerinin aksam, parça ve aksesuarı ile birlesik halde bulunmayan saat makinaları (91.08 ila 91.10 pozisyonları).

(e) Piyano tabureleri (94.01 pozisyonu) ile nota sehpaları vb. eşya (94.03 pozisyonu) ve piyanolar için aydınlatma mesneti (94.05 pozisyonu).

(f) Yay telleri için reçineden yapılmış, şekil verilmiş kalıplar (96.02 pozisyonu).

(g)    Flüt, obua ve diğer müzik aletlerinin temizlenmesinde kullanılan neviden fırçalar (96:03 pozisyonu).